USAIDдин колдоосу менен КР Эсептөө палатасы мамлекеттик сатып алуулар аудити боюнча кызматкерлерге окутуу өткөрдү

2022-жылы мамлекеттик сатып алуулар чөйрөсүндөгү мыйзамдардагы олуттуу өзгөрүүлөргө байланыштуу, 2023-жылдын 08-августан 10-августка чейин, USAID тарабынан каржыланган Фискалдык жоопкерчилик жана туруктуу соода долбоорунун (FAST USAID) колдоосу менен Кыргыз Республикасынын Эсептөө палатасынын кызматкерлери үчүн "Мамлекеттик сатып алуулар жөнүндө" "Кыргыз Республикасынын Мыйзамынын негизги талаптары" деген темада тренинг өткөрүлдү.

Тренер эксперт, Кыргыз Республикасынын Финансы министрлигинин Окуу борборунун тренери, FAST USAID долбоорунун мамлекеттик сатып алуулар боюнча консультанты – Абдымомунова Сайна болду.

Тренингдин жүрүшүндө Кыргыз Республикасынын Эсептөө палатасынын кызматкерлерине мамлекеттик сатып алуулар системасындагы инновациялар, мамлекеттик сатып алууларды пландаштыруудан контракттык башкарууга чейинки этаптары, сунуштарды баалоонун түрлөрү, апелляциялык механизми, ошондой эле, “Тандоо” электрондук каталогду колдонуу тууралуу маалымат берилди.

Тренингдин катышуучулары мамлекеттик сатып алуулар чөйрөсүндөгү инновациялар боюнча актуалдуу маалыматтарды алып, талкуулашты, ошондой эле мамлекеттик сатып алуулар системасы боюнча өз ой-пикирлерин билдиришти. Андан тышкары мамлекеттик сатып алуулар аудитин жүргүзүүдө мамлекеттик сатып алуулардын инструменттерин жана механизмдерин колдонууну үйрөнүштү. Тренингдин практикалык бөлүгүндө кейс боюнча топтук талкуулар уюштурулду.

Жыйынтыгында катышуучулар мамлекеттик сатып алуулар системасын өркүндөтүү боюнча сунуштарын айтышып, тренингге катышуу сертификаттарын алышты.

КР Эсептөө палатасы “Учкун” Ачык акционердик коомунда 2 млн 809,4 миң сом каржы бузууларды аныктады

Кыргыз Республикасынын Эсептөө палатасы 2023-жылдын иш планына ылайык 2020-2022-жылдар аралыгына карата “Учкун” Ачык акционердик коомунун ишине шайкештик аудит жүргүзгөн.

Аудиттин жүрүшүндө, жалпысынан 2809,4 миң сом каржы бузуулар аныкталган, анын ичинен:

Эмгек акыны, командировкалык чыгымдарды, пособиелерди, компенсацияларды жана башка төлөмдөрдү төлөөгө байланышкан бузуулар - 1551,2 миң сом.                                                              

Бош кызмат орундарын айкалыштыруу үчүн үстөктөрдү белгилөө маселелерин жөнгө салуучу ченем жок болгон учурда "Учкун" ААК кызматкерлердин бош кызмат ордун айкалыштыруу үчүн маянасына үстөк акы 1322,9 миң сом суммасында жана 228,3 миң сом суммасында Кыргыз Республикасынын Социалдык фондуна чегерүү негизсиз белгиленген, анын ичинен 2020-жылы 305,3 миң сом суммасында эмгек акы жана 52,7 миң сом суммасында КР Социалдык фондуна чегерүүлөр, 2021-жылы 534,3 миң сом суммасында жана 92,2 миң сом суммасында КР Социалдык фондуна чегерүүлөр эсептелген 2022-жылы 483,3 миң сом суммасында жана КР Социалдык фондуна чегерүүлөр 83,4 миң сом суммасында.  

Тастыктоочу документтери жок товардык-материалдык баалуулуктарды жана мүлкттөрдү эсептен чыгаруу - 1007,1 миң сом. 

Коомдун Эсеп саясатынын талаптары сакталбастан, отчет берүүчү адамдардан аванстык отчеттор кабыл алынган жана эсептен чыгарылган, атап айтканда:

• товардык-материалдык баалуулуктар жалпы 238,5 миң сом суммасында, анын ичинен 2020-жылы - 129,6 миң сом, 2021-жылы - 108,9 миң сом;                                                              
• автоунааларды оңдоо жана техникалык тейлөө чыгымдары жалпы 768,6 миң сом суммасында, анын ичинен 2020-жылы - 267,1 миң сом, 2021-жылы - 333,1 миң сом, 2022-жылы - 168,4 миң сом.           

Бухгалтердик эсептин жана отчеттуулуктун тартибин башка бузуулары -  251,1 миң сом. Коомдун Эсеп саясатынын талаптары сакталбастан отчет берүүчү адамдардан аванстык отчеттор кабыл алынган жана эсептен чыгарылган, атап айтканда:

• өкүлчүлүк чыгымдары жалпы 230,9 миң сом суммасында, анын ичинен 2020-жылы - 47,2 миң сом, 2021-жылы - 139,2 миң сом, 2022-жылы - 44,5 миң сом; 
• кызмат көрсөтүү чыгымдары жалпы 20,2 миң сом суммасында, анын ичинен 2021-жылы - 10,0 миң сом, 2022-жылы - 10,2 миң сом. 

КР Эсептөө палатасы Тоң районунун жергиликтүү бюджетинде 18 млн 181,5 миң сомдук каржы бузууларды аныктады

Кыргыз Республикасынын Эсептөө палатасынын Ысык-Көл жана Нарын областтары боюнча аймактык бөлүнүшү тарабынан 2023-жылга карата аудитордук иш планына ылайык, Ысык-Көл областынын Тоң районунда 2021-2022 жылдар аралыгына карата жергиликтүү бюджеттин түзүлүшүнө жана аткарылышына шайкештик аудит жүргүзгөн.  

Жүргүзүлгөн аудиттин  жыйынтыгында – 18 млн 181,5 миң сомдук каржы бузуулары аныкталган.  Жалпы аныкталган каржы бузуулардан – 8352,8 миң сом ордуна коюлууга тийиш болсо, андан аудиттин жүрүшүндө – 3384,3 миң сом ордуна коюлган, анын ичинен:

• Кыргыз Республикасынын бюджеттик тутумундагы бюджетке каражаттардын келип түшүүсүн жана кайтаралышын камсыз кылуу боюнча чаралардын көрүлбөгөндүгү – 1471,5 миң сом;
• Кыргыз Республикасынын бюджеттик тутумундагы тиешелүү бюджеттерге которулбаган каражаттар – 300,8 миң сом;
• бюджеттен каражаттарды берүү тартибин бузуу тобу – 25,3 миң сом;
• Кыргыз Республикасындагы бюджеттик тутумдун бюджетинин каражаттарын максатсыз пайдалануу – 3594,3 миң сом;
• капиталдык салымдарга жана курулуш иштерин аткарууга бюджеттик каражаттарды пайдалануудагы бузуулар – 651,9 миң сом;
• милдеттенмелерди кабыл алуу жана тастыктоо, ошондой эле бекитилген көрсөткүчтөрдөн ашыкча чыгымдоо (ченемден ашык жана тастыкталбаган  чыгымдар) – 1100,6 миң сом;
• бюджеттик каражаттарынын сакталышы жана кайтарылышы камсыздалбаганы – 568,6 миң сом;
• мамлекеттик (муниципалдык) мүлктү сактоонун камсыздалбаганы – 3058,9 миң сом;
• мамлекеттик (муниципалдык) мүлктү пайдалануудагы бузуулар – 2456,3 миң сом;
• мамлекеттик (муниципалдык) мүлктү пайдалануудагы жана башка бузуулар – 4,1 миң сом;
• бюджеттик отчеттуулукту түзүү эрежелерин бузуу – 2490,7 миң сом;
• мамлекеттик сатып алуулар чөйрөсүндө мыйзам бузуулар – 2091,6 миң сом;
• тармактык ченемдик укуктук актылардын ченемдеринин жол-жоболорун бузуу – 366,9 миң сом.

Мамлекеттик сатып алуулар тармагында 3 жол-жоболук мыйзам жана 18 башка жол-жоболук бузуулар аныкталган.

          Ири суммадагы каржы бузуулар, төмөнкү айыл өкмөттөрүндө аныкталган:

1.   Ак-Терек айыл өкмөтүндө – 1120,2 миң сом;
2.   Б. Мамбетов айыл өкмөтүндө – 1033,3 миң сом;
3.   Кажы-Сай айыл өкмөтүндө – 1737,9 миң сом;
4.   Күн-Чыгыш айыл өкмөтүндө – 3386,6 миң сом;
5.   Көк-Мойнок айыл өкмөтүндө – 1981,7 миң сом;
6.   Тоң айыл өкмөтүндө – 1705,7миң сом;
7.   Төрт-Күл айыл өкмөтүндө – 2819,7 миң сом;
8.   Улахол айыл өкмөтүндө – 2425,0 миң сом.

Аудиттин материалдары Тоң райондук мамлекеттик администрациясынын жетекчилигинин, айыл өкмөттөрдүн, мекемелердин, ишкана башчыларынын жана финансы кызматкерлеринин катышуусу менен, аймактык бөлүнүштүн отурумунда каралган. Жүргүзүлгөн аудиттин жыйынтыгы боюнча Кыргыз Республикасынын Президентинин Ысык-Көл облусундагы ыйгарым укуктуу өкүлүнө, айылдык Кеңештин төрагаларына - отчет; аудит жүргүзүлгөн айыл өкмөттөргө, мекемелерге жана ишканаларга аныкталган каржы бузууларды жана кемчиликтерди жоюу боюнча жазма буйруктар жөнөтүлгөн.

Укуктук баа берүү үчүн: Кыргыз Республикасынын Мамлекеттик улуттук коопсуздук комитетинин Ысык-Көл областык башкармалыгына, Кажы-Сай айыл өкмөтүндөгү 2019-2020-жылдар аралыгына карата мурдагы аудиттин жыйынтыгы боюнча, жазма буйрукту аткарбагандыгы боюнча жана “Көк-Мойнок машина-трактордук станциясы” муниципалдык ишканасында өткөрүлгөн аудиттин материалдары, Ысык-Көл областык прокуратурасына, Көк-Мойнок айыл өкмөтүндөгү айрым маселелер боюнча жүргүзүлгөн аудиттин материалдары, Улахол айыл өкмөтүндөгү баланстык баасы 1920,0 миң сомдук ХОВО маркасындагы жүк ташуучу автоунаасы боюнча материалдар Тоң райондук ички иштер бөлүмүнө  жөнөтүлгөн.

КР Эсептөө палатасы Баткен районунун жергиликтүү бюджетинде 8313,2 миң сомдук каржылык чектен чыгууларды аныктады

Кыргыз Республикасынын Эсептөө палатасынын Ош шаары, Ош, Жалал-Абад жана Баткен областтары боюнча аймактык бөлүнүшү, Баткен районунун социалдык-экономикалык өнүгүүсүн талдоо жана 2021-2022-жылдарга карата жергиликтүү өз алдынча башкаруу органдарынын бюджетинин түзүлүшүнө жана анын аткарылышына шайкештик аудит жүргүзгөн.

Аудитке райондук мамлекеттик администрациясы, Кыргыз Республикасынын финансы министрлигинин Баткен башкармалыгы, Баткен районунун айыл аймактары, шаар мэриясы, Баткен районундагы өз алдынча башкаруу органдарынын муниципалдык ишканалары камтылды.        

Аудиттин жыйынтыгы менен жалпысынан – 8313,2 миң сомдук каржылык чектен чыгуулар аныкталды, анын ичинен:  каражаттарды сарптоодогу чектен чыгуулар жана кемчилдиктердин жалпы суммасы – 7934,1 миң сом болсо, андан:   

• эмгек акыларды негизсиз төлөөлөр – 594,4 миң сом;
• акча каражатын жана материалдык баалуулуктарды негизсиз эсептен чыгаруу – 178,1 миң сом;
• кызматтык сапар чыгымдарына ашыкча төлөөлөр – 33,2 миң сом;
• казыналык системасына кириштелбей түз иштетилген каражаттар – 79,0 миң сом;
• курулуш иштеринин көлөмүн жана баасын негизсиз жогорулатуулар (кошуп жазуулар) – 3090,2 миң сом;
• бюджеттик каражаттарды максатсыз пайдалануулар – 10,8 миң сом;
• дебитордук карыздарды жашыруулар жана кредитордук карыздарды негизсиз көбөйтүүлөр – 3981,6 миң сом;
• бюджетке кошумча эсептөөлөр – 155,3 миң сом;
• Кыргыз Республикасынын Социалдык фондуна камсыздандыруу төлөмдөрүнө кошумча эсептөөлөр – 223,8 миң сом.

Жалпы аныкталган каржы бузуулардан – 7832,2 миң сому ордуна коюлууга тийиш болсо, андан аудиттин жүрүшүндө – 1135,3 миң сом ордуна коюлган. Ал эми ордуна коюлбаган сумма – 6698,9 миң сомду түзөт.

Андан сырткары 165,0 миң сомдук бюджеттик жоготуулар жана резервдер аныкталган, анын ичинен:

• товардык-материалдык баалуулуктарды нормадан ашыкча сарптоолор – 43,5 миң сом (жайыт жерлеринин кирешесин жоготуу);
• эмгек акыларды төлөөдөгү чектен чыгуулар – 121,5 миң сом.

Бюджеттик каражаттарды рационалдуу эмес пайдалануулар – 1222,8 миң сом, андан:

• материалдык баалуулуктардын ченемден ашыкча запастары – 722,8 миң сом;
• пландалган максатына жетпей чыгымдалган каражаттар  – 450,0 миң сом.

Бюджеттик каржаттарды рационалдуу эмес пайдалануулар толук калыбына келтирилүүгө тийиш болгон болсо, аудит убагында ордуна коюлган жок.

Бухгалтердик эсепти жүргүзүүдөгү жол берилген катачылыктардын эсебинен 967,0 миң сомдук баланска алынбай калган негизги каражаттар, материалдык баалуулуктар аныкталып, аудиттин жүрүшүндө тийиштүү жергиликтүү бюджеттердин балансына кириштелип, калыбына келтирилди. Аудитттин жыйынтыгы менен Баткен шаар мэриясында аныкталган 2098,2 миң сом кошуп жазуулар, Кара-Булак айыл өкмөтүндөгү 450,0 мин сомдук бюджеттик жоготуулар жана 100,0 миң сомдук дебитордук карыздар, Самаркандек айыл өкмөтундөгү 362,2 миң сомдук курулуш иштерине кошуп жазуулар боюнча материалдар, укуктук баа берүү үчүн укук коргоо органдарына жиберилди.