Эсептөө палатасынын Кеңешинин кезектеги отуруму өттү

Бүгүн Кыргыз Республикасынын Эсептөө палатасынын Кеңешинин кезектеги отуруму болуп өттү. Жыйындын алкагында мекеменин ишмердүүлүгүнө байланышкан бир катар маанилүү маселелер каралып, тиешелүү чечимдер кабыл алынды.

​Отурумдун башында салттуу түрдө мамлекеттик кызматчылардын ант берүү аземи өттү. Анда жумушка жаңы кабыл алынган кызматкерлер өз милдеттерин ак ниет жана мыйзам чегинде аткарууга расмий түрдө ант берди.

Андан соң, Кеңештин мүчөлөрү өлкөнүн ири ишканаларынын бири болгон “Кыргызнефтегаз” ачык акционердик коомунун 2025-жылдагы ишмердүүлүгүнө жүргүзүлгөн шайкештик аудиттин жыйынтыгын талкуулашты. Бул маселе боюнча Эсептөө палатасынын аудитору Алимжан Байгазаков баяндама жасап, текшерүүнүн негизги жыйынтыктары жана сунуштамалары менен тааныштырды.

Жыйындын соңунда Пландоо, отчеттуулук жана мониторинг жүргүзүү боюнча бөлүмүнүн башчысы Айбек Ибраевдин сунушу менен үстүбүздөгү 2026-жылга карата Кыргыз Республикасынын Эсептөө палатасынын Аудитордук иш планына актуалдуу өзгөртүүлөрдү киргизүү маселеси каралып, бир добуштан жактырылды.

​Каралган маселелердин жыйынтыгы боюнча Эсептөө палатасынын Кеңеши тарабынан тиешелүү токтомдор кабыл алынды.

Чүй областынын Аламүдүн районунун жергиликтүү өз алдынча башкаруу органдарынын бюджеттерине аудит жүргүзүлдү

Кыргыз Республикасынын Эсептөө палатасынын көз карандысыздыгын чыңдоо жана мыйзамдарды өркүндөтүү багытында жолугушуу өттү

2026-жылдын 23-июнунда Кыргыз Республикасынын Жогорку Кеңешинин Финансы, бюджет, ишкердик жана атаандаштыкты өнүктүрүү боюнча комитетинин төрагасы Алтынбек Кудайбердиев менен Эсептөө палатасынын төрагасы Алмазбек Акматовдун жана ИНТОСАИнин өнүктүрүү демилгесинин (IDI) менеджери Назгүл Албанованын ортосунда жолугушуу болуп өттү.

Жолугушуунун жүрүшүндө тараптар «Кыргыз Республикасынын Эсептөө палатасы жөнүндө» конституциялык Мыйзамды андан ары өркүндөтүү, анын айрым жоболорун аудиттин жогорку органдарынын эл аралык стандарттарына (ISSAI) шайкеш келтирүү, ошондой эле аудиттин жогорку органынын институционалдык көз карандысыздыгын арттыруу маселелерин талкуулашты.

Эсептөө палатасынын төрагасы катышуучуларга IDIнин колдоосу менен аудиттин жогорку органдарынын ишмердүүлүгүнүн натыйжалуулугун баалоо (SAI PMF) методологиясы боюнча жүрүп жаткан талдоо иштери тууралуу маалымат берди, анын жыйынтыгы 2026-жылдын күз айларында жарыяланмакчы. Өз кезегинде IDI өкүлү Борбор Азия аймагындагы аудиттин жогорку органдарынын отчеттуулук демилгеси (CASAI) долбоорунун аткарылышы жана Эсептөө палатасынын көз карандысыздыгын талдоого жана чыңдоого багытталган алдыдагы иш-чаралар тууралуу айтып берди.

Жолугушуунун катышуучулары Эсептөө палатасынын көз карандысыздыгын сактоо бул натыйжалуу мамлекеттик аудиттин башкы шарты экенин баса белгилешти. Ошондой эле бюджеттик каражаттардын максаттуу жумшалышын көзөмөлдөөдө Парламент менен Эсептөө палатасынын ортосундагы кызматташтыкты андан ары чыңдоо зарылдыгына токтолушту.

Мындан сырткары, тараптар Эсептөө палатасынын ишмердүүлүгүндө Жогорку Кеңештин ролу чоң экенин белгилешти. Бул аталган органдын көз карандысыздыгын камсыз кылууга багытталган бир катар маселелердин мыйзамдык деңгээлде жөнгө салынышынан жана парламенттик колдоодон түздөн-түз көз каранды экендиги менен түшүндүрүлөт.

Жолугушуунун жыйынтыгында конструктивдүү диалогду улантуу, мамлекеттик аудиттин эл аралык стандарттары боюнча маалыматтык-түшүндүрүү иштерин жүргүзүү жана Эсептөө палатасынын дараметин (потенциалын) жана көз карандысыздыгын арттырууга багытталган демилгелерди колдоо тууралуу макулдашууга жетишилди.

Жаратылыш ресурстары, экология жана техникалык көзөмөл министрлигинде жүргүзүлгөн аудиттин жыйынтыгы каралды

​КР Эсептөө палатасынын Кеңешинин кезектеги отурумунда Жаратылыш ресурстары, экология жана техникалык көзөмөл министрлигинде, анын ведомстволук мекемелеринде жана «Кыргызгеология» МИнин «Көмөкчү чарба» филиалында 2024-жылдан тартып 2025-жылдын 31-декабрына чейинки мезгилге карата жүргүзүлгөн шайкештик аудитинин жыйынтыгы тууралуу отчет каралды. Текшерүүдө эсеп-кысап жана бюджеттик тартипти сактоо, ошондой эле мамлекеттик мүлктү пайдалануу багыттарындагы каржылык кемчиликтер такталды.

​Аудиттин жыйынтыгы боюнча эсеп жана отчеттуулук тартибинде, анын ичинде негизги каражаттарды, мүлктөрдү жана кызмат акыларды эсептөөдө бир катар бузуулар аныкталды. Алсак, жалпы суммасы 939,2 миң сомдук товардык-материалдык баалуулуктардын кем чыгуусу такталса, анын негизги бөлүгү (873,6 миң сому) «Көмөкчү чарба» филиалына таандык экени белгиленди. Мындан сырткары, аталган филиалда эсеп жана отчеттуулук тартибин бузуу боюнча дагы 9 423,5 миң сомдук, ал эми мүлктү пайдалануу, биоактивдерди кириштөө жана унааларды сатуу жол-жоболорун бузуу боюнча 7 027,1 миң сомдук маселелер такталды. Ошондой эле «Кыргызгеология» МИ боюнча кен үчүн 3 425,5 миң сомдук бонус кошумча эсептелип, эмгек акы төлөөгө байланыштуу 7 251,9 миң сомдук бузуулар катталган.

​Текшерүүдө мамлекеттик каражаттарды натыйжасыз жумшоо жана төлөмдөрдү өз убагында өндүрбөө фактылары да ачыкталды. Айлана-чөйрөнү булгагандыгы үчүн эсептелген төлөмдөрдү өндүрүү боюнча натыйжалуу иш-аракеттердин жоктугунан, чарба субъекттеринин карызы Министрликтин борбордук аппаратында 46 699,0 миң сомду, ал эми Чүй регионалдык башкармалыгында 14 064,0 миң сомду түзгөн. Ошондой эле Балыкчы шаарындагы экологиялык постту жана кирүү аркасын оңдоодо жол-жоболук кемчиликтер катталып, жумуштар толук бүтө электе келишим шарттарын бузуу менен 5 287,9 миң сомдук каражаттын 90 пайызы алдын ала которулуп кеткендиги аныкталды.

​Аудиттин алкагында Министрликке караштуу «Озон борбору» мекемесинин ишмердүүлүгүндө да жол-жоболук бузуулар катталган. Мекемеде эмгек келишимдери түзүлбөстөн жана жумуш убактысы эсепке алынбастан 10 667,0 миң сомдук эмгек акы төлөнүп, долбоорлордун ортосунда бири-бирине убактылуу зайымга берилген каражаттардын суммасы 6 453,2 миң сомду түзгөн. Мындан сырткары, 2024-жылы тийиштүү сатып алуулар жол-жобосун өткөрбөстөн, түз эле 7 591,9 миң сомдук товарлар жана кызмат көрсөтүүлөр сатылып алынгандыгы аныкталды.

​Эсептөө палатасынын Кеңеши тарабынан каралган бул маселе боюнча атайын токтом кабыл алынып, аныкталган каржылык кемчиликтерди четтетүү жана мамлекеттик каражаттардын натыйжалуулугун жогорулатуу максатында Жаратылыш ресурстары, экология жана техникалык көзөмөл министрлигине расмий сунуштамалар жөнөтүлдү.