ММК фондунун 2025-жылдагы бюджетинин аткарылышы боюнча аудиттин жыйынтыктары

Эсептөө палатасы Кыргыз Республикасынын Саламаттык сактоо министрлигине караштуу Милдеттүү медициналык камсыздандыруу фондунун 2025-жылга бюджетинин аткарылышына жүргүзүлгөн шайкештик аудитинин жыйынтыгын өзүнүн Кеңешинде карады.

Мыйзамга киргизилген өзгөртүүлөргө ылайык, ММК фондунун                        2025-жылдагы бекитилген бюджети 2 012,2 млн сомго көбөйтүлүп, кирешелер жана чыгашалар боюнча 10 340,1 млн сом суммасында такталган. Отчеттук мезгилдин жыйынтыгы боюнча киреше бөлүгү 10 598,0 млн сомду түзүп, план 102,5 пайызга аткарылган. Ал эми чыгашалар такталган планга салыштырмалуу 82,3 пайызга гана аткарылып, 8 505,4 млн сомду түзгөн же               1 834,7 млн сомго аз сарпталган.

Аудиттин жыйынтыгында каражаттарды пайдалануу жалпысынан мыйзам талаптарына шайкеш келери белгиленгени менен, айрым каржылык бузуулар жана бюджетти башкаруудагы кемчиликтер аныкталган, анын ичинен:

Бюджетти түзүүдө жана аткаруудагы бузуулар, эмгек акы төлөө тартибинин шарттарын сактабастан төлөмдөрдүн жүргүзүлүшү, курулуш иштеринин көлөмүн жогорулатуу жана ченемден ашык чыгымдоолор орун алган.

Мындан сырткары,  эсеп жана отчеттуулук тартибин, ошондой эле мамлекеттик сатып алуулардагы бузуулар түзөт.

Аудиттин жыйынтыгы менен финансылык тартип бузууларды жана кемчилдиктерди жоюу жана бюджетке каражаттарды ордуна коюу үчүн  жазма буйрук жана сунуштамаларды жөнөтүү чечимдери кабыл алынды.

30-июлда Эсептөө палатасынын Кеңешинин отуруму болуп өттү

2026-жылдын 30-июлунда Кыргыз Республикасынын Эсептөө палатасынын Кеңешинин кезектеги отуруму болуп өттү. Отурумдун жүрүшүндө билим берүү жана илим тармагындагы мамлекеттик органдарда бюджеттин аткарылышы боюнча жүргүзүлгөн аудитордук текшерүүлөрдүн жыйынтыктары каралды.

​Маселелер боюнча Эсептөө палатасынын аудитору Зарылбек Сатаев баяндама жасады. Кеңештин мүчөлөрү Кыргыз Республикасынын Агартуу министрлигинде, ошондой эле Кыргыз Республикасынын Илим, жогорку билим берүү жана инновациялар министрлигинде жана алардын ведомстволук уюмдарында 2024-жылдын 1-январынан 31-декабрына чейинки жана 2025-жылдын 1-январынан 31-декабрына чейинки мезгил аралыктарына карата бюджеттин аткарылышына жүргүзүлгөн шайкештик аудити жөнүндө отчетторду карап чыгышты.

​Угулган отчеттордун жыйынтыгы боюнча Эсептөө палатасынын Кеңеши тийиштүү токтомдорду кабыл алып, аныкталган кемчиликтерди четтетүү жана бюджеттик каражаттарды пайдалануунун натыйжалуулугун жогорулатуу багытында аталган министрликтерге тиешелүү сунуштамаларды калтырды.

Кара-Көл шаарында жүргүзүлгөн аудиттин жыйынтыгы боюнча маалымат

 Кыргыз Республикасынын Эсептөө палатасынын Ош шаары, Ош, Жалал-Абад жана Баткен областтары боюнча аймактык бөлүмүнүн 2026-жылга карата аудитордук иш планына ылайык, Кара-Көл шаарынын 2024-жылдын                          1-январынан тартып 2024-жылдын 31-декабрына чейинки мезгил аралыгында жергиликтүү бюджеттен, атайын жана башка каражаттардын эсебинен аткарылган  курулуш-куроо, оңдоп түзөө  иштерине жана андагы мамлекеттик сатып алуулардын мыйзамдуулугуна аудит жүргүзүлүп, жыйынтыгында  жалпысынан 21009,8 миң сомдук каржы бузуулар аныкталды, алар:

- Курулуш-куроо иштеринин наркын жана/же көлөмүн жогорулатуу 12273,4 миң сом, толугу менен калыбына келтирилүүгө тийиш, андан 2412,2 миң сом бюджетке калыбына келтирилди, калыбына келтирилбеген калдык 9861,2 миң сомду түзөт;

- Мүлктү белгиленген багыты жана/же аны сатып алуудагы максаттарына ылайык эмес пайдалануу 8736,4 миң сом.

  Аудиттин жыйынтыгы  менен:

1. Кара-Көл шаардык мэриясынын муниципалдык менчик башкармалыгында 2024-жылдын 1-январынан тартып 31-декабрына чейинки мезгил аралыгында  “Гигант-Строй компани” ЖЧКсы тарабынан  “Кара-Көл шаарынын Жазы-Кечүү айылынын Мусуралиев көчөсүнө 100 орундуу бала бакча куруу иштери” долбоору боюнча  аткарылган курулуш-монтаждоо иштерине аудиттин жыйынтыгында 767,0 миң сомдук негизсиз  кошуп жазууларга укуктук баа берүү үчүн аудиттин материалдары 20.04.2026-жылдагы №01-3/314 каттын негизинде Кара-Көл шаарынын прокуратурасына жиберилди.

2. Кара-Көл шаарынын мэриясынын Муниципалдык менчик башкармалыгында 01.01.2024-жылдан 31.12.2024-жылга чейинки мезгил аралыгында жергиликтүү бюджеттен, атайын жана башка каражаттардын эсебинен аткарылган курулуш-куроо, оңдоп түзөө  иштерине жана андагы мамлекеттик сатып алуулардын мыйзамдуулугуна  жүргүзүлгөн  аудиттин жыйынтыгы боюнча аныкталган 9985,4 миң сомдук каржы бузуулар боюнча аудиттин материалдары 10.06.2026-жылдагы №01-3/376 каттын негизинде КР УКМКнын Жалал-Абад облусу боюнча тергөө Башкы башкармалыгына жиберилди.

3. Кара-Көл шаарынын мэриясында жана Кара-Көл шаарынын мэриясынын Муниципалдык менчик башкармалыгында 01.01.2024-жылдан 31.12.2024-жылга чейинки мезгил аралыгында жергиликтүү бюджеттен, атайын жана башка каражаттардын эсебинен аткарылган курулуш куроо, оңдоп түзөө  иштерине жана андагы мамлекеттик сатып алуулардын мыйзамдуулугуна жүргүзүлгөн аудиттин жыйынтыгында аныкталган жалпы 21009,8 миң сомдук каржы бузуулар боюнча аудиттин материалдары 10.06.2026-жылдагы                         №01-3/375 каттын негизинде Кара-Көл шаарынын прокуратурасына  жиберилди.

Лейлек районунда жүргүзүлгөн аудиттин жыйынтыгы боюнча маалымат

 Кыргыз Республикасынын Эсептөө палатасынын Ош шаары, Ош, Жалал-Абад жана Баткен областтары боюнча аймактык бөлүмүнүн               2026-жылга карата аудитордук иш планына ылайык, Баткен областынын Лейлек районунун жергиликтүү өз алдынча башкаруу органдарынын              2025-жылдын 1-январынан тартып 2025-жылдын 31-декабрына карата мезгил аралыгындагы бюджеттин түзүлүшү, аткарылышына жана муниципалдык ишканаларынын ишмердүүлүгүнө шайкештик аудит жүргүзүлдү. Жыйынтыгында жалпысынан 54264,0 миң сомдук каржылык бузуулар аныкталды, анын ичинен 51010,1 миң сом калыбына келтирилүүгө тийиш, андан 9697,5 миң сом калыбына келтирилди (бюджет боюнча 174,7 миң сом, бухгалтердик эсеп боюнча 9522,8 миң сом). Калыбына келтирилбеген калдык сумма 41313,0 миң сомду түзөт.

Каржылык бузуулар классификатору боюнча:

-Бюджетке милдеттүү төлөмдөрдүн чегерилбеши (өз учурунда эмес жана толук эмес чегерүү) 194,6 миң сом, толугу менен калыбына келтирилүүгө тийиш, андан 106,4 миң сом бюджетке калыбына келтирилди, калыбына келтирилбеген калдык 88,2 миң сом;

-Башка булактардын каражаттарынын эсебинен жүзөгө ашырылууга тийиш болгон чыгымдарды төлөө үчүн каражаттарды пайдалануу тартибин бузуу 1467,3 миң сом,  калыбына келтирилүүгө жатпайт;

-Курулуш-куроо иштеринин наркын жана /же көлөмүн жогорулатуу  3137,0  миң сом, толугу менен калыбына келтирилүүгө тийиш, андан 2518,9 миң сом калыбына келтирилди, калыбына келтирилбеген калдык 618,1 миң сом;

 -Кызматкерлердин эмгек акысына жана башка акчалай төлөмдөр боюнча ченемден ашыкча чыгымдар 829,3  миң сом, анын ичинен  387,3 миң сом калыбына келтирилүүгө тийиш, аудит учурунда 140,9 миң сом бухгалтердик эсеп боюнча калыбына келтирилди, калыбына келтирилбеген калдык 246,4 миң сом;

 -ТМБ ченемден ашыкча запастары жана эсептешүүлөрдөгү каражаттар 92,0 миң сом, толугу менен бюджетке калыбына келтирилүүгө тийиш, калыбына келтирилген жок;

-Негизги каражаттарды кириштөө тартибин бузуу, негизги каражаттардын жана материалдык эмес активдердин эскиргендигин эсептөөдөгү бузуулар. Белгиленген тартипте кириштелбеген, эсепке алынбаган мүлктүн болушу 42257,3 миң сом, толугу менен калыбына келтирилүүгө тийиш, аудит учурунда 2360,7 миң сом калыбына келтирилди, калыбына келтирилбеген калдык 39896,6 миң сом; 

-Мүлктү белгиленген багыты жана же аны сатып алуудагы максаттарына ылайык эмес пайдалануу тартибин бузуу 998,4 миң сом, калыбына келтирилүүгө жатпайт;

-Бюджетке ижара төлөмүн өз учурунда которууну камсыздоо боюнча чаралардын кабыл алынбагандыгы жана анын жоктугу 80,7  миң сом,  толугу менен калыбына келтирилүүгө тийиш, андан 46,1 миң сом бюджетке калыбына келтирилди, калыбына келтирилбеген калдык 34,6 миң сом;

           -Командировкалык чыгымдарды, жөлөк пулдарды, компенсацияларды ж.б. төлөмдөрдү төлөп берүүгө байланыштуу бузуулар 228,7 миң сом, толугу менен  калыбына келтирилүүгө тийиш, аудит учурунда 22,2 миң сом бюджетке калыбына келтирилди, калыбына келтирилбеген калдык  206,5 миң сом;

-Ички контроль тутумуна карата мыйзам талаптарын бузуу 4502,3 миң сом, толугу менен бухгалтердик эсеп боюнча калыбына келтирилди;

-Дебитордук карыздыр боюнча эсеп жүргүзүүдөгү бузуулар 83,7 миң сом, толугу менен калыбына келтирилүүгө тийиш,  калыбына келтирилген жок;

-Мамлекеттик сатып алууларды жүргүзүүдө, келишимдери жана контракттарды банктык коштоо менен байланышкан бузуулар 255,8 миң сом, калыбына келтирилүүгө жатпайт;

-Кызыкчылыктардын кагылышуусунун, биригүүнүн болушу 90,0 миң сом, калыбына келтирилүүгө жатпайт;

 -Конкурстук сунуштарды баалоодогу бузуулар 46,9 миң сом, толугу менен калыбына келтирилүүгө тийиш, калыбына келтирилген жок.

  Аудиттин жыйынтыгы  менен: Лейлек районунун Кулунду айыл аймагынын айыл өкмөтүнүн бюджетинин түзүлүшү жана аткарылышына жүргүзүлгөн шайкештик аудиттин жыйынтыгы боюнча аныкталган 2858,4 миң сомдук каржы бузууларга укуктук баа берүү үчүн, аудиттин материалдары 29.07.2026-жылдагы №01-3/422 каттын негизинде Баткен областынын прокуратурасына жиберилди.